Obecnie trwa etap zgłaszania pomysłów na usprawnienia w przepisach. Mając na uwadze mnogość wprowadzonych w ostatnim czasie regulacji prawnych nałożonych na szeroko rozumiany rynek cyfrowy, IAB Polska zdecydował się zgłosić swoje propozycje oraz wyrazić chęć aktywnego udziału w pracach nad uproszczeniem zasad dla polskich przedsiębiorców.
Grupa Robocza Prawo IAB Polska przygotowała cztery kluczowe postulaty. W naszej ocenie to właśnie te obszary wymagają pilnych zmian legislacyjnych, a ich wprowadzenie umożliwi dalszy zrównoważony rozwój branży digital w Polsce:
1. Skuteczne egzekwowanie obowiązujących w Polsce przepisów prawa na równych zasadach wobec wszystkich podmiotów.
W obliczu obecnych wyzwań globalnych, a także mając na względzie potrzebę dynamicznego rozwoju polskiego rynku, niezwykle istotne jest zapewnienie równych szans dla wszystkich przedsiębiorców działających na terenie naszego kraju. Dlatego też uważamy, że obowiązujące w Polsce i UE prawo powinno być stosowane i egzekwowane wobec wszystkich podmiotów, tworząc jednolite i sprawiedliwe warunki dla polskich firm w kontekście zarówno krajowego, jak i międzynarodowego rynku.
W szczególności taki potencjał widzimy w obszarze handlu elektronicznego (e-commerce). Fakt, że niektóre podmioty, głównie z rynku azjatyckiego, działające z zagranicy ale oferujące możliwość zakupu towarów przez polskich konsumentów, nie przestrzegają obowiązujących w Polsce i UE przepisów prawa, powoduje zmniejszenie konkurencyjności polskiej gospodarki. Dzięki zapewnieniu równości szans, polskie firmy, w tym zwłaszcza te mniejsze będą mogły rozwijać innowacje i podnosić swoją efektywność, co pozytywnie wpłynie na całkowity wzrost gospodarczy kraju.
2. Zasada Unia Europejska + zero
Postulujemy, aby w ramach implementacji prawa unijnego do polskiego porządku prawnego obowiązywała zasada UE+zero oznaczająca brak nadmiernych regulacji ponad wymogi UE. Z przykrością zauważamy, że częstą praktyką polskich legislatorów jest zarówno nadmierna, znacznie bardziej rygorystyczna lub często nieuzasadniona implementacja jak i brak dążenia do zrekompensowania nowych obowiązków poprzez eliminację innych, istniejących już obciążeń. Powoduje to ogromny chaos regulacyjny i negatywny wpływ na rozwój gospodarczy. Dla przykładu szczególnie wyraźnie widoczne było to przy zmianach wprowadzonych w ramach nowelizacji prawa autorskiego, a aktualnie przejawia się to w ramach wdrożenia Dyrektywy ws. dostępności. Docierają do nas sygnały o dążeniu do zastosowaniu przepisów ustawy z dnia 26 kwietnia 2024 r. o zapewnianiu spełniania wymagań dostępności niektórych produktów i usług przez podmioty gospodarcze (Dz. U. poz. 731, dalej jako: „Ustawa”) do reklamy internetowej. Budzi to poważne wątpliwości. Brak jest bowiem podstawy prawnej dla stosowania Ustawy do reklam. Przede wszystkim przepisy Dyrektywy w żaden sposób nie wskazują na potrzebę implementacji takiego rozwiązania. Dodatkowo, nasza analiza wskazuje, że w wielu innych państwach członkowskich nie wprowadzono podobnego rozwiązania. Zatem również my nie widzimy uzasadnienia.
3. Przeregulowanie
Jak wspomnieliśmy wcześniej, nadmierna implementacja przepisów unijnych ma wiele negatywnych skutków na funkcjonowanie polskich przedsiębiorstw. Zarówno obecne jak i nowe rozwiązania powodują nieustanną konieczność dokonywania zmian w funkcjonowaniu biznesu i to praktycznie w każdym aspekcie. Z roku na rok firmy zmuszone są do alokowania coraz większych zasobów finansowych i kadrowych na wdrażanie kolejnych regulacji, co odbywa się kosztem inwestowania w innowacje i atrakcyjne dla klientów oferty.
Często oczekiwane zmiany są na tyle głębokie, że wymagają zmian funkcjonalnych angażujących liczne zasoby finansowe, kadrowe i czasowe. Firmy, bez względu na wielkość, muszą mieć jasność co do wymogów prawnych, aby mogły skutecznie planować swoje działania biznesowe.
W związku tym, jako minimum, w naszej ocenie niezbędne jest:
- Wdrażanie nowych regulacji pakietowo przy uwzględnieniu dogłębnej analizy oceny skutków regulacji i zmapowania wszystkich przepisów w danym obszarze;
- Co najmniej półroczne vacatio legis w ustawach dotyczących gospodarki.
4. Rozwiązania samoregulacyjne jako priorytet
Biznes powinien mieć możliwość samoregulacji wszędzie tam gdzie jest to możliwe. IAB Polska ma bogate doświadczenie związane z wprowadzaniem samoregulacji, które z powodzeniem funkcjonują na rynku i które zyskały przychylność regulatorów. Jako przykład możemy podać Kodeks dobrych praktyk w sprawie szczegółowych zasad ochrony małoletnich w audiowizualnych usługach medialnych na żądanie[1], który w regularnych audytach KRRiT zyskuje niemal 100% skuteczność.
W przypadku, gdy rozwiązania samoregulacyjne nie będą możliwe postulujemy o absolutne zwiększenie transparentności procesu legislacyjnego poprzez obligatoryjne uwzględnienie opinii biznesu. Przy czym ta zasada powinna być stosowana, nie jak obecnie dopiero na etapie konsultacji społecznych, ale od samego początku czyli od momentu rozpoczęcia prac nad projektem legislacyjnym.
Powyższe punkty zostały zgłoszone do projektu Rafała Brzoski, gdzie według założeń przejdą publiczną dyskusję i po pozytywnej ocenie mogą trafić do rządu jako rekomendacje legislacyjne. IAB Polska będzie przyglądać się pracom nad tym projektem, a tam, gdzie pojawią się tematy kluczowe dla polskiego rynku cyfrowego, organizacja włączy się do działań, dbając o reprezentowanie interesów branży.
Więcej o SprawdzaMY na oficjalnej stronie.
